Vĩnh biệt huyền thoại Valentino Garavani: Người đàn ông của sắc đỏ vĩnh cửu

Thế giới thời trang vừa tiễn biệt một trong những biểu tượng của Haute Couture thế kỷ XX. Valentino Garavani – nhà thiết kế thời trang huyền thoại người Ý, người đã định hình chuẩn mực của vẻ đẹp sang trọng, nữ tính và xa hoa suốt hơn nửa thế kỷ, qua đời ngày 19/1/2026 tại tư gia ở Rome, hưởng thọ 93 tuổi. Sự ra đi của Valentino khép lại một kỷ nguyên lộng lẫy của thời trang cao cấp, nơi cái đẹp được tôn thờ như một lý tưởng sống.

Từ giấc mơ Voghera đến “Vị hoàng đế” tại Paris

Valentino Clemente Ludovico Garavani sinh năm 1932 tại Voghera, một thị trấn nhỏ gần Milan. Ngay từ khi còn là một thiếu niên, ông đã nuôi dưỡng một tâm hồn hướng về sự xa hoa. Tên của ông được đặt theo nam tài tử Rudolph Valentino, như một dự cảm về sự hào nhoáng sẽ theo ông suốt đời.

Ở tuổi 17, với sự ủng hộ của cha mẹ, ông rời Ý để đến Paris – cái nôi của thời trang thế giới. Tại đây, ông theo học tại École des Beaux Arts và mài dũa kỹ năng dưới trướng các bậc thầy như Jean Dessès và Guy Laroche. Khoảng thời gian làm việc với Jean Dessès – người nổi tiếng với những thiết kế xếp ly dạ hội – đã gieo vào lòng Valentino hạt giống của kỹ thuật dựng phom hoàn hảo.

Năm 1959, Valentino trở về Rome để hiện thực hóa tham vọng của mình. Với sự hỗ trợ tài chính từ gia đình, ông mở hãng thời trang tại Via Condotti. Tuy nhiên, khởi đầu không hề dễ dàng, sự lãng mạn quá đà đã khiến ông suýt phá sản chỉ sau một năm. Bước ngoặt lớn nhất cuộc đời ông xuất hiện khi ông gặp Giancarlo Giammetti, một sinh viên kiến trúc. Giammetti không chỉ trở thành người bạn đời mà còn là đối tác kinh doanh lỗi lạc, người đã cứu vãn con tàu tài chính để Valentino có thể tự do bay bổng với những đường cắt may.

Sắc đỏ “Valentino”

Nếu có một màu sắc nào có thể định nghĩa cả một sự nghiệp, thì với Valentino, đó là màu đỏ. Ông kể lại rằng nguồn cảm hứng này đến từ một lần đi xem opera Carmen ở Barcelona. Hình ảnh những phụ nữ ngồi trong các ô ghế sang trọng, rực rỡ trong sắc đỏ như những chậu phong lữ trên ban công, đã ám ảnh ông.

“Sau đen và trắng, không có màu nào tuyệt vời hơn màu đỏ,” ông từng khẳng định. Sắc đỏ Valentino – một sự pha trộn tinh vi giữa đỏ thẫm và đỏ anh túc – không chỉ là một lựa chọn thẩm mỹ; nó là niềm đam mê, là tôn giáo, là khát khao và là hiện thân của nước Ý. Sắc đỏ ấy nổi tiếng đến mức được Pantone công nhận chính thức, trở thành một di sản bất tử mà bất kỳ người phụ nữ nào cũng khao khát được khoác lên mình để cảm thấy mình là trung tâm của vũ trụ.

Bên cạnh sắc đỏ rực cháy, bộ sưu tập “All White” (1968) cũng là một dấu son chói lọi. Giữa thời điểm thế giới đang bùng nổ với các phong cách nổi loạn và màu sắc sặc sỡ, Valentino tung ra một bộ sưu tập hoàn toàn trắng tinh khôi, ren và lụa lộng lẫy. Tạp chí Vogue thời đó đã gọi đó là “chiến thắng của sự thanh lịch hiện đại”.

Couturier của các ngôi sao

Trong suốt hơn nửa thế kỷ, Valentino không chỉ là một nhà thiết kế; ông là người đồng hành, người kiến tạo hào quang cho những biểu tượng văn hóa đại chúng. Danh sách khách hàng của ông là một “bảng vàng” những cái tên đã định hình nên khái niệm về sự sang trọng của thế kỷ XX và XXI.

Năm 1960, khi Elizabeth Taylor  đang quay phim Cleopatra tại Rome, bà đã chọn một chiếc váy Haute Couture trắng của Valentino cho buổi ra mắt phim Spartacus. Khoảnh khắc đó đã chính thức giới thiệu tên tuổi ông với Hollywood, biến ông trở thành sự lựa chọn ưu tiên cho bất kỳ ngôi sao nào muốn tìm kiếm vẻ đẹp bất tử.

 

Mối quan hệ giữa Jackie Kennedy và Valentino đã trở thành huyền thoại. Ngày 20 tháng 10 năm 1968, Cựu Đệ nhất Phu nhân nước Mỹ chính thức trở thành Jacqueline Kennedy Onassis khi bà tái hôn với tỉ phú người Hy Lạp Aristotle Socrates Onassis. Bà đã tạo nên nhiều xu hướng thời trang trong suốt thế kỷ XX và lần này một trào lưu đánh dấu cho thập niên 60. Chiếc váy cưới mini được thiết kế bởi Valentino chỉ dài đến bắp chân, đặc trưng là phần cổ áo cao trang nhã cùng tay áo bồng – một xu hướng mà sau này xuất hiện ngập tràn trên các sàn băng đồ cưới.

Sức ảnh hưởng của Valentino kéo dài xuyên suốt các thập kỷ. Năm 2001, Julia Roberts đã tạo nên một dấu mốc văn hóa khi diện chiếc váy Valentino vintage đen trắng từ năm 1992 để nhận giải Oscar. Thay vì chạy theo những xu hướng mới nhất, “người đàn bà đẹp” đã chứng minh rằng một thiết kế của Valentino có giá trị vượt thời gian. Sự kiện này đã mở ra trào lưu mặc đồ lưu trữ trên thảm đỏ hiện đại.

Ngay cả khi bước sang thế kỷ XXI, Valentino vẫn là cái tên bảo chứng cho sự thanh cao. Chiếc váy lụa taffeta vàng nhạt Cate Blanchett mặc tại Oscar 2005 hay váy cưới thêu tay cầu kỳ của Anne Hathaway năm 2012 là những minh chứng cho việc Valentino luôn biết cách làm mới mình mà không đánh mất bản sắc. Dù là minh tinh Hollywood hay công chúa thực thụ như Madeleine của Thụy Điển, họ đều tìm thấy ở ông một giấc mơ về sự lộng lẫy nguyên bản.

Tại Met Gala 2017, Jennifer Lopez đã xuất hiện trong một chiếc váy lụa voan màu xanh baby blue nhẹ nhàng của Valentino. Thiết kế mang phong cách kín đáo, thanh lịch này gợi nhắc trực tiếp đến vẻ đẹp của Jackie Kennedy thập niên 60 – một phong cách mà Valentino đã dày công xây dựng. Hình ảnh Jennifer Lopez thướt tha trên thảm đỏ với phần tà váy dài bay bổng đã trở thành minh chứng cho việc di sản của Valentino vẫn rực sáng rực rỡ trong dòng chảy thời trang đương đại.

Sống trọn vẹn trong giấc mơ của “Vị hoàng đế cuối cùng”

Trong bộ phim tài liệu nổi tiếng Valentino: The Last Emperor (2008), ông đã thốt lên một câu nói tóm gọn toàn bộ triết lý sống của mình: “Tôi biết phụ nữ muốn gì. Họ muốn được đẹp.” Đối với Valentino, cái đẹp là một sự tôn nghiêm. Ông kịch liệt phản đối làn sóng “thường nhật hóa” của thời trang hiện đại. Sự chỉn chu đến mức cực đoan của ông, từ làn da rám nắng hoàn hảo cho đến những bộ suit may đo không một nếp nhăn, chính là một tuyên ngôn sống.

Dù tuyên bố nghỉ hưu vào năm 2008 sau một lễ kỷ niệm kéo dài 3 ngày tại Rome, Valentino chưa bao giờ thực sự rời xa hào quang. Ông sống một cuộc đời vương giả tại điền trang Wideville ở Pháp hay trên du thuyền TM Blue One, vây quanh bởi những tác phẩm nghệ thuật đắt giá và đàn chó pug yêu quý.

Ngay cả trong những năm cuối đời, ông vẫn giữ vai trò là “người giữ lửa”. Pierpaolo Piccioli, người kế nhiệm ông, nhớ lại rằng không khí ở văn phòng luôn phải bật điều hòa hết công suất ngay cả trong mùa hè để nhân viên có thể mặc suit – một nghi thức trang trọng mà Valentino đã thiết lập. 

Di sản còn lại khi màn nhung khép lại

Sự ra đi của Valentino Garavani là sự kết thúc của một thế hệ các nhà thiết kế Haute Couture cổ điển, những người coi việc may đo là một môn nghệ thuật thiêng liêng chứ không chỉ là một ngành công nghiệp. Ông đã đưa thời trang Ý vươn lên ngang hàng với Paris, mở đường cho những đế chế như Armani hay Versace sau này.

Valentino ra đi, nhưng giấc mơ về những chiếc váy đỏ rực rỡ, những đường ren tinh xảo và một thế giới nơi phụ nữ luôn là những bó hoa rực rỡ nhất sẽ còn sống mãi. Ông đã sống trọn vẹn một cuộc đời do chính mình thiết kế – một cuộc đời mà cái đẹp là trung tâm, là mục đích và là di sản duy nhất. Vĩnh biệt “Vị hoàng đế cuối cùng”. Thế giới từ nay sẽ bớt đi một phần lộng lẫy, nhưng sắc đỏ của ông sẽ mãi là ngọn lửa sưởi ấm tâm hồn của những kẻ mộng mơ yêu cái đẹp.