Hãy cùng ELLE điểm lại những thước phim đã khẳng định vị thế độc lập, sắc sảo và đầy kiêu hãnh của dòng phim bách hợp trong dòng chảy điện ảnh đương đại ngày nay.
Portrait of a Lady on Fire (2019)
Portrait of a Lady on Fire ra mắt năm 2019, là một kiệt tác điện ảnh của nữ đạo diễn người Pháp Céline Sciamma. Bộ phim lấy bối cảnh tại vùng biển Brittany hẻo lánh của Pháp vào cuối thế kỷ 18, xoay quanh mối tình ngắn ngủi nhưng mãnh liệt giữa Marianne – một họa sĩ trẻ và Héloïse – một tiểu thư quý tộc sắp phải kết hôn với một người đàn ông lạ mặt ở Milan. Marianne được thuê để bí mật vẽ chân dung cưới cho Héloïse, vì trước đó nàng đã từ chối ngồi mẫu để phản đối cuộc hôn nhân sắp đặt. Dưới danh nghĩa là người đồng hành đi dạo, Marianne quan sát Héloïse vào ban ngày và vẽ lại nàng bằng trí nhớ vào ban đêm. Từ những ánh nhìn quan sát mang tính công việc, cả hai dần nảy sinh sự thấu hiểu sâu sắc và một tình yêu đầy khao khát nhưng cũng không kém phần đau đớn.
Tại Liên hoan phim Cannes 2019, Portrait of a Lady on Fire giành giải Kịch bản xuất sắc nhất và đưa Céline Sciamma trở thành nữ đạo diễn đầu tiên giành giải Queer Palm. Tính đến nay, bộ phim vẫn liên tục góp mặt trong danh sách những tác phẩm điện ảnh hay nhất của thế kỷ 21 do các tạp chí uy tín bình chọn.
BÀI LIÊN QUAN
phim bách hợp: The Handmaiden (2016)
The Handmaiden trình làng năm 2016, là một tác phẩm điện ảnh tâm lý ly kỳ của đạo diễn lừng danh Park Chan Wook. Lấy bối cảnh thời kỳ Hàn Quốc dưới sự chiếm đóng của phát xít Nhật những năm 1930, bộ phim được chia làm ba chương với cấu trúc kể chuyện lắt léo và đầy bất ngờ. Câu chuyện bắt đầu khi một tên lừa đảo tự xưng là Bá tước Fujiwara thuê cô gái mồ côi Sook Hee làm hầu gái cho tiểu thư quý tộc giàu có Hideko, người đang sống biệt lập trong một dinh thự cổ kính cùng ông chú độc đoán. Kế hoạch ban đầu là Sook Hee sẽ giúp Bá tước quyến rũ Hideko để chiếm đoạt tài sản, nhưng mọi chuyện dần rẽ hướng khi giữa hai người phụ nữ nảy sinh một tình cảm sâu đậm, dẫn đến những màn lật kèo và trả thù ngoạn mục.
Qua việc Sook Hee và Hideko liên thủ để thoát khỏi sự thao túng, Park Chan Wook ca ngợi sức mạnh của sự thấu cảm và lòng can đảm đồng thời truyền tải thông điệp về sự giải phóng và tự do của phụ nữ khỏi xiềng xích của chế độ phụ quyền. The Handmaiden nhận được cơn mưa lời khen từ giới phê bình quốc tế. Phim giành giải BAFTA ở hạng mục Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất vào năm 2018, đánh dấu lần đầu tiên một bộ phim Hàn Quốc giành được giải thưởng này tại Viện Hàn lâm Anh quốc.
Carol (2015)
Carol, công chiếu năm 2015, là một kiệt tác điện ảnh thuộc thể loại chính kịch lãng mạn do Todd Haynes đạo diễn, dựa trên cuốn tiểu thuyết The Price of Salt (1952) của nhà văn Patricia Highsmith. Lấy bối cảnh thành phố New York vào những năm đầu thập niên 1950, bộ phim kể về mối tình giữa Therese Belivet (Rooney Mara), một nhiếp ảnh gia trẻ đầy triển vọng đang làm nhân viên bán hàng tạm thời, và Carol Aird (Cate Blanchett), một người phụ nữ thượng lưu quyến rũ đang kẹt trong cuộc hôn nhân bế tắc và cuộc chiến giành quyền nuôi con. Cuộc gặp gỡ tình cờ tại cửa hàng bách hóa vào dịp Giáng sinh đã châm ngòi cho một mối liên kết mãnh liệt, dẫn họ vào một hành trình khám phá bản thân và đối diện với những rào cản khắt khe của xã hội thời bấy giờ.
Carol được đón nhận nồng nhiệt tại Liên hoan phim Cannes, phim giành giải Queer Palm và Rooney Mara đã xuất sắc đoạt giải Nữ diễn viên chính xuất sắc nhất. Đặc biệt, Viện Phim Anh (BFI) đã bình chọn Carol là bộ phim LGBT hay nhất mọi thời đại vào năm 2016.
Blue Is the Warmest Color (2013)
Blue Is the Warmest Color là một bộ phim tâm lý tình cảm của đạo diễn Abdellatif Kechiche. Phim dựa trên cuốn tiểu thuyết đồ họa Blue Angel của Julie Maroh, kể về hành trình trưởng thành và khám phá bản thân của Adèle (Adèle Exarchopoulos), một nữ sinh trung học đang hoang mang về bản dạng giới của mình. Cuộc sống của cô hoàn toàn thay đổi sau cuộc gặp gỡ định mệnh với Emma (Léa Seydoux), một cô gái có mái tóc xanh đầy cá tính và đam mê hội họa. Bộ phim kéo dài suốt nhiều năm, khắc họa chi tiết từ những rung động đầu đời, sự đam mê nồng cháy cho đến những rạn nứt đau đớn và sự tan vỡ của một mối tình sâu đậm.
Blue Is the Warmest Color đã đi vào lịch sử khi giành giải Cành cọ Vàng (Palme d’Or) tại Cannes 2013. Phim cũng nhận được đề cử tại Quả cầu vàng và giải BAFTA cho Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất, đồng thời giành được nhiều giải thưởng lớn tại các liên hoan phim quốc tế khác. Cho đến nay, tác phẩm vẫn được coi là một cột mốc quan trọng của điện ảnh Pháp và dòng phim LGBTQ+.
phim bách hợp: The Hours (2002)
The Hours do Stephen Daldry đạo diễn, dựa trên cuốn tiểu thuyết cùng tên giành giải Pulitzer của Michael Cunningham. Bộ phim có cấu trúc kể chuyện đan xen độc đáo, kết nối cuộc đời của ba người phụ nữ ở ba mốc thời gian khác nhau nhưng đều gắn kết mật thiết với cuốn tiểu thuyết Mrs. Dalloway của Virginia Woolf. Đó là Virginia Woolf (Nicole Kidman) tại vùng ngoại ô London năm 1923 khi bà đang đấu tranh với căn bệnh trầm cảm để viết những dòng đầu tiên của cuốn sách; là Laura Brown (Julianne Moore) – một bà nội trợ ở Los Angeles năm 1951 đang kẹt trong cuộc hôn nhân ngột ngạt và tìm thấy sự đồng điệu trong tác phẩm của Woolf; và Clarissa Vaughan (Meryl Streep) – một biên tập viên tại New York năm 2001 đang chuẩn bị bữa tiệc cho người bạn cũ đang hấp hối vì bạo bệnh.
The Hours không ngần ngại khai thác những chủ đề nhạy cảm như trầm cảm, ý định tự sát và bản dạng giới, nhưng tất cả đều được thể hiện qua lăng kính đầy nhân văn. Phim đặt ra câu hỏi về cái giá của việc sống thật với chính mình và sự hy sinh thầm lặng của phụ nữ qua các thời đại. Thông qua hình ảnh dòng thời gian chảy trôi, tác phẩm khẳng định rằng mỗi cá nhân đều có những “the hours/thời khắc” đấu tranh riêng và sự kết nối giữa các tâm hồn qua văn chương hay sự thấu cảm chính là sợi dây cứu rỗi quý giá nhất.
BÀI LIÊN QUAN
Mulholland Drive (2001)
Mulholland Drive là một siêu phẩm tâm lý giật gân pha lẫn yếu tố siêu thực của đạo diễn huyền thoại David Lynch. Bộ phim xoay quanh Rita (Laura Elena Harring), một phụ nữ bí ẩn bị mất trí nhớ sau một vụ tai nạn xe hơi trên con đường Mulholland Drive dốc đứng và Betty Elms (Naomi Watts), một nữ diễn viên trẻ đầy triển vọng vừa đặt chân đến Los Angeles với đôi mắt lấp lánh hy vọng. Cả hai cùng nhau đi tìm danh tính thực sự của Rita qua một chiếc túi đầy tiền và một chiếc chìa khóa xanh kỳ lạ. Tuy nhiên, nửa sau của bộ phim đột ngột bẻ lái, đảo lộn mọi thực tại và danh tính, biến ranh giới giữa giấc mơ và đời thực, giữa khát vọng và sự sụp đổ hoàn toàn bị xóa nhòa.
Mulholland Drive ban đầu gây ra sự chia rẽ do cấu trúc khó hiểu, nhưng nhanh chóng trở thành một hiện tượng văn hóa và là đối tượng của vô số bài phân tích học thuật. Ở Liên hoan phim Cannes 2001, David Lynch đã xuất sắc giành giải Đạo diễn xuất sắc nhất. Tác phẩm cũng nhận được đề cử Oscar cho Đạo diễn xuất sắc nhất và 4 đề cử Quả cầu vàng.
phim bách hợp: Bound (1996)
Bound là tác phẩm điện ảnh đầu tay của chị em nhà Wachowski (những người sau này tạo nên siêu phẩm The Matrix). Bộ phim thuộc thể loại neo-noir giật gân, xoay quanh mối quan hệ bí mật giữa nữ thợ điện vừa ra tù Corky (Gina Gershon) và Violet (Jennifer Tilly), người tình quyến rũ của tên tội phạm Caesar chuyên rửa tiền cho Mafia. Chán ghét cuộc sống bị kiểm soát, Violet đã chủ động quyến rũ Corky và cùng nhau lập ra một kế hoạch táo bạo là đánh cắp 2 triệu đô la tiền mặt của băng đảng ngay dưới mũi Caesar. Câu chuyện diễn ra chủ yếu trong không gian hẹp của những căn hộ sát vách, tạo nên bầu không khí căng thẳng, nghẹt thở với những màn lật kèo và đấu trí đầy kịch tính.
Bound xây dựng mối liên kết đồng minh mạnh mẽ giữa hai người phụ nữ dựa trên sự thấu cảm và tôn trọng. Dù có kinh phí thấp, tác phẩm đã chứng minh được sức hút mãnh liệt nhờ sự kết hợp hoàn hảo giữa yếu tố tội phạm kịch tính và sự lãng mạn phá cách, trở thành một biểu tượng quan trọng trong văn hóa đại chúng của cộng đồng LGBTQ+.
Heavenly Creatures (1994)
Heavenly Creatures là một tác phẩm tâm lý tội phạm của đạo diễn lừng danh Peter Jackson. Bộ phim dựa trên một vụ án mạng có thật gây chấn động New Zealand vào những năm 1950 (vụ án Parker-Hulme). Câu chuyện xoay quanh mối quan hệ khăng khít đến mức cực đoan giữa hai cô gái tuổi teen là Pauline Parker (Melanie Lynskey), cô nữ sinh sống nội tâm từ tầng lớp lao động và Juliet Hulme (Kate Winslet), nàng tiểu thư người Anh rạng rỡ, giàu tưởng tượng vừa chuyển đến. Cả hai nhanh chóng gắn kết qua niềm đam mê văn chương, hội họa và việc cùng nhau xây dựng nên một thế giới giả tưởng lộng lẫy mang tên “Borovnia”. Tuy nhiên, khi cha mẹ hai bên lo sợ mối quan hệ này trở nên quá mức thân thiết và tìm cách chia cắt họ, hai cô gái đã cùng nhau lập ra một kế hoạch tàn khốc để bảo vệ tình bạn của mình.
Bộ phim đã gặt hái được những phản hồi cực kỳ tích cực từ giới chuyên môn quốc tế ngay khi ra mắt. Đây cũng là bệ phóng hoàn hảo cho sự nghiệp lẫy lừng của Kate Winslet và Melanie Lynskey. Tác phẩm mang về cho Peter Jackson giải Sư tử bạc (Silver Lion) tại Liên hoan phim Venice 1994.
Xem thêm:
•Trắc nghiệm: Quả bóng giấy thu hút bạn nhất tiết lộ điều làm bạn kiệt sức về mặt tinh thần
•11 bộ phim Hàn đáng mong chờ trong tháng 4/2026
Nhóm thực hiện
Bài: Hoàng Thúy Vân
