|
Nội dung chính: – Nhạy cảm không phải là điểm yếu, nhưng phản ứng cảm xúc quá mức trước sự chỉ trích hoặc từ chối có thể ảnh hưởng đến các mối quan hệ, công việc và sức khỏe tinh thần. – Các kỹ thuật như điều tiết cảm xúc, thực hành chánh niệm, viết nhật ký và thay đổi góc nhìn có thể giúp giảm xu hướng suy diễn và phản ứng tiêu cực. – Học cách chấp nhận bản thân, không cá nhân hóa mọi vấn đề và chịu đựng những cảm xúc khó chịu là chìa khóa để trở nên vững vàng hơn về mặt cảm xúc. |
Nhạy cảm là xu hướng giải thích quá mức hoặc phản ứng mạnh trước những lời phê bình, đánh giá hay tín hiệu tiêu cực mà bạn cảm nhận được từ người khác.
Trên thực tế, nhạy cảm không hẳn là một đặc điểm tiêu cực. Người nhạy cảm thường quan sát tinh tế, có trách nhiệm, giàu sự đồng cảm và suy nghĩ thấu đáo. Dù vậy, đặc điểm này cũng có thể khiến họ dễ bị cuốn vào những cảm xúc tiêu cực khi đối mặt với xung đột xã hội, sự chỉ trích hoặc cảm giác bị từ chối. Nếu thuộc nhóm người có độ nhạy cảm cao, bạn thường nhận ra các dấu hiệu đe dọa trong môi trường xã hội nhanh hơn người khác. Nhưng đi kèm với đó là mức độ phản ứng cảm xúc mạnh hơn, khiến bạn đôi khi hiểu sai ý định hoặc tín hiệu từ những người xung quanh.
Ngoài ra, vì sợ bị tổn thương, nhiều người nhạy cảm có xu hướng né tránh các tình huống xã hội, bỏ lỡ cơ hội nghề nghiệp, hạn chế xây dựng các mối quan hệ thân thiết hoặc không thể hiện đúng con người thật của mình.
Vậy làm thế nào để bớt nhạy cảm và phản ứng quá mức? Hãy cùng ELLE tìm hiểu qua bài viết sau.
Học cách điều tiết cảm xúc
Điều tiết cảm xúc là khả năng kiểm soát cảm xúc, suy nghĩ và hành vi của bản thân. Kỹ năng này giúp bạn quản lý những cảm xúc tiêu cực hoặc quá mãnh liệt, từ đó có thời gian suy xét cảm xúc của mình trước khi phản ứng.
Một trong những phương pháp hiệu quả để điều tiết cảm xúc là tái cấu trúc nhận thức (cognitive reframing). Đây là quá trình chủ động thay đổi cách diễn giải một tình huống nhằm điều chỉnh phản ứng cảm xúc của bản thân.
Ví dụ, khi một đồng nghiệp góp ý cho dự án mà bạn đang thực hiện, phản ứng đầu tiên của bạn có thể là: “Mình thật kém cỏi” hoặc “Chẳng ai ghi nhận những nỗ lực của mình cả”. Tuy nhiên, bằng cách tái cấu trúc nhận thức, bạn có thể nhìn nhận tình huống theo hướng khác, chẳng hạn như: “Đồng nghiệp đang muốn giúp mình làm tốt hơn” hoặc “Những điều chỉnh này sẽ giúp dự án hoàn thiện hơn”.
Việc thay đổi góc nhìn không có nghĩa là phủ nhận cảm xúc của bản thân, mà là giúp bạn đánh giá tình huống khách quan hơn, từ đó giảm bớt những phản ứng cảm xúc quá mức và đưa ra cách ứng xử phù hợp hơn.
Thực hành chánh niệm
Chánh niệm (mindfulness) là phương pháp rèn luyện khả năng tập trung hoàn toàn vào khoảnh khắc hiện tại, thay vì liên tục lo lắng về quá khứ hoặc tương lai. Nhiều nghiên cứu cho thấy chánh niệm có thể mang lại lợi ích đáng kể đối với những người gặp khó khăn trong việc điều tiết cảm xúc.
Tuy nhiên, đây là một quá trình đòi hỏi sự kiên trì. Bạn hãy dành vài phút mỗi ngày để thiền, tập trung vào hơi thở hoặc đơn giản là quan sát những gì đang diễn ra trong hiện tại mà không phán xét. Theo thời gian, bạn có thể nhận thấy sự thay đổi tích cực trong cách mình đối diện với cảm xúc và các tác động từ bên ngoài.
BÀI LIÊN QUAN
Viết nhật ký cảm xúc
Viết nhật ký là một cách đơn giản giúp bạn hiểu rõ cảm xúc và phản ứng của bản thân trước những tình huống trong cuộc sống. Khi làm điều này, bạn sẽ có xu hướng nhìn lại vấn đề từ góc độ khách quan hơn thay vì bị cuốn theo cảm xúc nhất thời. Điều này đặc biệt hữu ích với những người dễ tổn thương hoặc thường suy diễn tiêu cực.
Một số nghiên cứu cũng cho thấy việc gọi tên chính xác cảm xúc như buồn bã, thất vọng hay lo lắng có thể giúp giảm cường độ cảm xúc đó. Hãy duy trì thói quen viết vài phút mỗi ngày để đạt hiệu quả cao nhất.
Đừng nghĩ mọi thứ đều nhắm vào mình
Nhiều người nhạy cảm có xu hướng xem những lời nhận xét, hành động hoặc thái độ của người khác là sự công kích nhắm vào bản thân. Tuy nhiên, không phải mọi tình huống đều liên quan đến bạn. Khi cảm thấy bị tổn thương, hãy tạm dừng và tự hỏi liệu mình có đang suy diễn quá mức hay bỏ qua những yếu tố khác hay không. Đôi khi, người khác không có ý tiêu cực như bạn nghĩ, hoặc đơn giản là bạn đã hiểu sai thông điệp.
Việc tập nhìn nhận vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau sẽ giúp giảm bớt những phản ứng cảm xúc không cần thiết. Bên cạnh đó, tập trung vào điểm mạnh và giá trị của bản thân cũng giúp bạn vững vàng hơn trước những đánh giá từ bên ngoài.
Học cách chấp nhận bản thân
Những người nhạy cảm cũng thường khắt khe với chính mình. Họ dễ tự phê bình, lo lắng về những sai sót và luông để tâm đến sự chỉ trích, đánh giá hoặc từ chối từ người khác. Vì vậy, học cách chấp nhận bản thân là bước quan trọng giúp giảm bớt sự nhạy cảm quá mức.
Để làm được điều đó, hãy bắt đầu bằng việc đón nhận con người thật của mình, bao gồm cả ưu điểm lẫn khuyết điểm. Thay vì liên tục so sánh bản thân với người khác, hãy ghi nhận những điểm mạnh riêng và trân trọng giá trị của chính mình.
Cuối cùng, đừng để những sai lầm trong quá khứ trở thành gánh nặng kéo dài. Hãy thừa nhận chúng, rút ra bài học cần thiết và cho phép bản thân bước tiếp. Chấp nhận bản thân không phải là phủ nhận khuyết điểm, mà là hiểu rằng bạn vẫn xứng đáng được tôn trọng và yêu thương ngay cả khi chưa hoàn hảo.
Học cách chịu đựng những cảm xúc khó chịu
Không ai thích bị chỉ trích, kể cả khi đó là những góp ý mang tính xây dựng hoặc đến từ người mà bạn tin tưởng. Tuy nhiên, thay vì cố gắng tránh hoàn toàn những cảm xúc khó chịu, điều quan trọng là học cách đối diện và vượt qua chúng một cách lành mạnh.
Ví dụ, khi nhờ một người bạn giúp đỡ và bị từ chối, bạn có thể lập tức nghĩ rằng họ không quan tâm đến mình. Nhưng nếu có khả năng chịu đựng cảm xúc tốt hơn, bạn sẽ bình tĩnh nhìn nhận rằng người đó có thể đang bận hoặc có lý do riêng, thay vì vội vàng đưa ra kết luận tiêu cực.
BÀI LIÊN QUAN
|
– Nhạy cảm quá mức là gì? Nhạy cảm quá mức là tình trạng phản ứng cảm xúc quá mạnh trước các tác nhân xã hội như lời góp ý, sự từ chối hoặc đánh giá từ người khác, dẫn đến suy diễn tiêu cực và cảm giác tổn thương kéo dài. – Vì sao những người có độ nhạy cảm cao thường dễ bị ảnh hưởng bởi sự chỉ trích, đánh giá hoặc cảm giác bị từ chối? Những người có độ nhạy cảm cao thường dễ bị ảnh hưởng bởi sự chỉ trích, đánh giá hoặc cảm giác bị từ chối vì họ có xu hướng nhận diện các tín hiệu xã hội mạnh hơn, đồng thời phản ứng cảm xúc sâu sắc hơn, khiến những trải nghiệm tiêu cực dễ được diễn giải theo hướng cá nhân và gây tổn thương nhiều hơn. – Các phương pháp giúp giảm nhạy cảm quá mức? Để giảm nhạy cảm quá mức, bạn nên tập điều tiết cảm xúc, thực hành chánh niệm, thay đổi cách diễn giải tình huống, xây dựng sự tự tin và học cách đối diện với cảm xúc tiêu cực thay vì né tránh chúng. |
Xem thêm:
•Mẹo chăm cây cảnh: Mưa mùa hè có thực sự là “spa” cho cây trong nhà?
•Trắc nghiệm: Những đường vân trên ngón tay tiết lộ gì về tính cách của bạn?
•Ghi chú 7 tụ điểm mua sắm local brand nổi tiếng tại TP.HCM