ELLE Vietnam

Làm sao vượt qua trạng thái overthinking?

Nội dung chính:

– Overthinking là trạng thái mắc kẹt trong lo lắng về quá khứ hoặc tương lai, khiến bạn khó đưa ra quyết định và ảnh hưởng đến cuộc sống hằng ngày.

– Dấu hiệu overthinking thường gồm suy nghĩ tiêu cực lặp lại, tinh thần kiệt sức, khó thư giãn và liên tục tưởng tượng các kịch bản tồi tệ.

– Để giảm overthinking, hãy chuyển hướng sự chú ý, hít thở sâu, sống trong hiện tại và học cách chấp nhận bản thân nhiều hơn.

Overthinking là trạng thái suy nghĩ lặp lại về quá khứ hoặc tương lai khiến bạn căng thẳng, khó hành động và mệt mỏi tinh thần. Hiểu đúng dấu hiệu và áp dụng cách kiểm soát phù hợp sẽ giúp tâm trí nhẹ nhõm, cân bằng hơn mỗi ngày. Hãy cùng ELLE tìm hiểu qua bài viết sau.

Overthinking là gì?

Overthinking (Tạm dịch: Suy nghĩ quá mức) chỉ tình trạng mắc kẹt trong cùng một suy nghĩ hoặc tình huống đến mức nó bắt đầu làm gián đoạn cuộc sống của bạn. Suy nghĩ quá mức thường rơi vào hai nhóm chính là ám ảnh về quá khứ và lo lắng về tương lai. Khi rơi vào tình trạng này, bạn như bị “đóng băng”, không đưa ra được quyết định hay hành động cụ thể nào. 

Suy nghĩ và lo lắng một chút không phải là vấn đề nghiêm trọng. Chẳng hạn, nếu bạn lo lắng về một buổi thuyết trình quan trọng ở công ty, cảm giác căng thẳng đó có thể khiến bạn chuẩn bị kỹ hơn, làm việc chăm chỉ hơn hoặc đến sớm vào ngày thuyết trình để chắc chắn không trễ giờ. Tuy nhiên, nếu tình trạng diễn ra quá mức, ảnh hưởng đến cuộc sống và các hoạt động khác, nó sẽ gây tác động không tốt đến tinh thần và thể chất của bạn.

Ảnh: Pexels

Các dấu hiệu điển hình của overthinking

Nếu bạn tự hỏi liệu mình có đang suy nghĩ quá mức về một tình huống hay mối bận tâm nào đó hay không, có một vài dấu hiệu dễ nhận thấy. Những biểu hiện phổ biến gồm:

– Không thể nghĩ đến bất cứ điều gì khác

– Không thể thư giãn hoặc thả lỏng đầu óc

– Thường xuyên cảm thấy lo lắng, bất an

– Ám ảnh về những điều nằm ngoài tầm kiểm soát

– Cảm thấy tinh thần kiệt sức

– Có quá nhiều suy nghĩ tiêu cực

– Liên tục tua lại một tình huống hoặc trải nghiệm trong đầu

– Luôn nghi ngờ các quyết định của bản thân

– Tưởng tượng ra mọi kịch bản tồi tệ nhất có thể xảy ra

Ảnh: Pexels

Làm sao vượt qua trạng thái overthinking?

Nhắc đến một trong những cách vượt qua trạng thái overthinking, chính là đánh lạc hướng bản thân khỏi vấn đề. Ngoài ra, bạn cũng có thể hít thở sâu, tập sống chánh niệm hoặc nhờ sự tư vấn của các chuyên gia tâm lý. 

Đánh lạc hướng bản thân

Thay vì ngồi mãi và suy nghĩ không ngừng về một vấn đề, bạn có thể tạm thời chuyển hướng sự chú ý sang việc khác. Nghiên cứu cho thấy việc tách mình khỏi tác nhân gây căng thẳng bằng những hoạt động lành mạnh, tạo ra cảm xúc tích cực có thể mang lại hiệu quả.

Khi căng thẳng hoặc overthinking, bạn có thể thử các hoạt động thư giãn như chạy bộ, làm việc vặt trong nhà, hay tán gẫu với bạn bè. Và đôi lúc, chính khi bạn ngừng nghĩ về vấn đề, não bộ lại tìm ra lời giải.

Ảnh: Pexels

Hít thở sâu

Lần tới khi bạn thấy mình trằn trọc vì những suy nghĩ không ngừng, hãy thử nhắm mắt lại và hít thở thật sâu. Hơi thở có tác động trực tiếp đến cả cơ thể lẫn tâm trí, giúp bạn chuyển hướng sự chú ý và giảm bớt những phản ứng căng thẳng do suy nghĩ quá mức gây ra.

Hãy thử bài tập đơn giản sau:

– Tìm một nơi thoải mái để ngồi và thả lỏng cổ, vai.

– Đặt một tay lên ngực, tay còn lại lên bụng.

– Từ từ hít vào và thở ra bằng mũi, chú ý chuyển động của ngực và bụng khi thở.

– Thực hiện bài tập này 3 lần mỗi ngày, mỗi lần 5 phút, hoặc bất cứ khi nào tâm trí bắt đầu quay cuồng vì quá nhiều suy nghĩ.

Thách thức những suy nghĩ tiêu cực

Không phải mọi điều xuất hiện trong đầu bạn đều đúng, chính xác hay phản ánh thực tế. Học cách nhìn nhận lại chúng theo hướng tích cực hơn có thể giúp giảm xu hướng suy nghĩ quá mức.

Ví dụ:

– Suy nghĩ tiêu cực: Tôi lúc nào cũng nói sai. Chắc mọi người nghĩ tôi thật ngốc.

– Tự chất vấn: Có thật là tôi luôn luôn nói sai, 100% mọi lúc không? Đã có ai thực sự nói rằng tôi ngốc chưa?

– Suy nghĩ được điều chỉnh: Có những lúc tôi diễn đạt chưa rõ ràng và điều đó khiến tôi thất vọng. Tôi đang cân nhắc tham gia một lớp kỹ năng nói chuyện để cải thiện khả năng giao tiếp.

Khi nhận ra mình đang suy nghĩ quá mức, hãy thử chất vấn những ý nghĩ đó. Tự hỏi xem chúng có thực tế hay không, và cân nhắc những khả năng khác. Ban đầu điều này có thể không dễ, nhưng khi học cách nhận diện lối suy nghĩ tiêu cực của chính mình, bạn sẽ dần thay thế chúng bằng những suy nghĩ hữu ích hơn.

Ảnh: Pexels

Sống trọn trong hiện tại

Chưa sẵn sàng gắn bó với thói quen thiền định? Vẫn còn rất nhiều cách khác để giúp bạn neo mình vào khoảnh khắc hiện tại. Dưới đây là một vài gợi ý:

– Tạm ngắt kết nối: Tắt máy tính hoặc điện thoại trong một khoảng thời gian cố định mỗi ngày và dành thời gian đó cho một hoạt động duy nhất.

– Ăn uống chánh niệm: Tự thưởng cho mình món ăn yêu thích. Hãy cảm nhận niềm vui trong từng miếng ăn, tập trung vào hương vị, mùi thơm và cảm giác của thức ăn trong miệng.

– Ra ngoài trời: Đi dạo bên ngoài, dù chỉ là một vòng ngắn quanh khu nhà. Quan sát những gì bạn nhìn thấy trên đường, để ý những mùi hương thoảng qua hay âm thanh xung quanh.

Thực hành chấp nhận bản thân

Suy nghĩ quá mức thường bắt nguồn từ việc mãi day dứt về những sai lầm trong quá khứ hoặc lo lắng về những điều bạn không thể thay đổi. Thay vì liên tục trách móc bản thân vì những điều còn tiếc nuối, hãy thử học cách đón nhận và đối xử với chính mình bằng sự cảm thông hơn.

Những cách giúp bạn chấp nhận bản thân nhiều hơn gồm:

– Nghĩ về những điểm ở bản thân mà bạn yêu thích và trân trọng

– Thực hành lòng biết ơn mỗi ngày

– Xây dựng hệ thống hỗ trợ từ những người có thể động viên và yêu thương bạn

– Tha thứ cho bản thân vì những điều khiến bạn hối tiếc

– Nhớ rằng không ai hoàn hảo và ai cũng đang trong hành trình hoàn thiện chính mình

Ảnh: Unsplash

– Overthinking khác gì với việc suy nghĩ cẩn thận trước khi quyết định?

Overthinking là khi bạn lặp đi lặp lại cùng một vấn đề mà không tiến tới hành động, còn suy nghĩ cẩn thận là quá trình phân tích có mục tiêu, giới hạn thời gian rõ ràng và giúp bạn đưa ra quyết định hiệu quả hơn.

– Làm sao rèn luyện thói quen chấp nhận bản thân để bớt day dứt về quá khứ?

Để rèn luyện thói quen chấp nhận bản thân, hãy nhìn nhận sai lầm như bài học, thực hành lòng biết ơn mỗi ngày, ngừng tự trách móc quá mức và nhắc mình rằng ai cũng có quá khứ lẫn quá trình trưởng thành riêng.

– Khi nào tình trạng overthinking cần tìm đến chuyên gia tâm lý để được hỗ trợ?

Bạn nên tìm đến chuyên gia tâm lý khi overthinking kéo dài nhiều tuần, gây mất ngủ, lo âu, kiệt sức, ảnh hưởng công việc hoặc các mối quan hệ, và khiến bạn khó kiểm soát cuộc sống thường ngày.

 


Xem thêm:

Review phim “Beef” mùa 2: Vũ điệu của những con kiến

Review phim “Đại Tiệc Trăng Máu 8”: Bức thư tình gửi điện ảnh Việt

Cách uống nước dừa để giữ dáng: Lợi ích và những lưu ý quan trọng


 

Nhóm thực hiện

Bài: Vĩnh Khang

Tham khảo: Very Well Mind, Healthline

Chia sẻ:

Du lịch

Trải nghiệm

ELLE Voice